Sunmuş olduğu Yapay Zeka Yasası’nı yılın son ayında kabul eden Avrupa Birliği (AB), kurallarını G7, OECD, Avrupa Konseyi, G20 ve BM gibi uluslararası alanlara taşımaya hazırlanıyor.

Avrupa’yı güvenilir yapay zeka için küresel bir merkez haline getirmeyi amaçlayan kurallarını ve eylem önerilerini 2021 yılında sunan Avrupa Komisyonu, bu alana ilişkin yasa önerisini onayladı. Yapay zekaya ilişkin ilk yasal çerçeve ile üye devletlerle yeni bir plan sunulurken, AB çapında yapay zekaya yönelik yatırımın ve yeniliğin güçlendirilmesi hedeflendi.

Yapay zeka alanına ihtiyatlı yaklaşan Birlik, ortaya koyduğu yeni kurallar ve hedefler çerçevesinde risk temelli bir yaklaşım benimsedi. Bu riskler minimum risk, yüksek risk, kabul edilemez risk ve spesifik şeffaflık riski olarak belirlendi ve bu risklere yönelik atılacak adımlar aktarıldı.

Yasanın İhlali Durumunda Önemli Para Cezaları Öngörülüyor

Belirlenen risklere yönelik oluşturulan kurallara uymayan şirketlere önemli para cezaları kesilecek. Yasaklı yapay zeka uygulamalarının kullanımı durumunda 35 milyon Avro veya şirketlerin küresel bazlı yıllık kazançlarının %7’si (hangi değer daha yüksek ise); diğer yükümlülüklerin ihlali durumunda 15 milyon Avro veya kazançlarının %3’ü; yapay zeka aracılığıyla yanlış bilgi yayılması durumunda 7,5 milyon Avro veya kazançlarının %1,5’i oranında cezalar kesilebilecek. Yapay Zeka Yasasının ihlali durumunda KOBİ’lere ve yeni kurulan işletmelere yönelik idari para cezaları için daha orantılı üst sınırlar öngörülüyor.

Avrupa Yapay Zeka Ofisi Oluşturulacak

Yönetişim süreci açısından ulusal yetkili piyasa gözetim otoriteleri, yeni kuralların ulusal düzeyde uygulanmasını denetleyecek, Avrupa Komisyonu bünyesinde yeni bir Avrupa Yapay Zeka Ofisi’nin oluşturulması ise Avrupa düzeyinde koordinasyonu sağlayacak. Yeni Yapay Zeka Ofisi, genel amaçlı yapay zeka modellerine ilişkin yeni kuralların uygulanmasını ve yürütülmesini de denetleyecek. Yapay Zeka Ofisi, ulusal piyasa gözetim otoritelerinin yanı sıra, küresel çapta yapay zekaya ilişkin bağlayıcı kuralları uygulayan ilk organ olacak ve bu nedenle uluslararası bir referans noktası olması bekleniyor. Genel amaçlı modeller için bağımsız uzmanlardan oluşan bilimsel bir panel, sistematik risklere ilişkin uyarılar yayınlayarak ve modellerin sınıflandırılmasına ve test edilmesine katkıda bulunarak merkezi bir rol oynayacak.

AB, Yapay Zekada Küresel Bir Oyun Kurucu Olmak İstiyor

AB, yapay zeka konusunda oluşturduğu kurallar çerçevesinde yeni bir oyun alanı geliştirmeyi hedefliyor. Geliştireceği Yapay Zeka Paktı ile yasanın temel yükümlülüklerini uygulamayı gönüllü olarak taahhüt eden Avrupa’dan ve dünyanın dört bir yanından yapay zeka geliştiricilerini bir araya getirecek. Bu hedefin yanı sıra Birlik, güvenilir yapay zekaya ilişkin kuralları uluslararası düzeyde teşvik etmek için G7, OECD, Avrupa Konseyi, G20 ve BM gibi forumlarda çalışmaya devam edecek. Kısa bir süre önce, Hiroşima Yapay Zeka süreci kapsamında G7 liderlerinin Uluslararası Yol Gösterici İlkeler ve Gelişmiş Yapay Zeka sistemleri için gönüllü Davranış Kuralları konusundaki anlaşmaları da desteklemişti.